Floor van der Kemp
Manager gebiedsontwikkeling woningcorporatie Woonbron

Woonbron bezit zo’n 49.000 woningen in de Zuidvleugel van De Randstad en startte met duurzame sloop. Het begon bij de grote sloop van een wijk in Hoogvliet, die later weer opgebouwd diende te worden. “We hebben het betongranulaat apart gehouden om dat toe te voegen aan het beton van de ondergrondse afvalcontainers die er moesten komen”, vertelt Van der Kemp. “Later zijn we dat op meerdere plekken gaan oppakken. Ook bijvoorbeeld dakbedekking, kalkzandsteen en baksteen scheiden we.” De technische duurzaamheid wordt gekoppeld aan sociale duurzaamheid. Het scheiden en verwerken van het materiaal wordt veelal gedaan door mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. “Bij een project op Heijplaat waar we blokjes huizen sloopten, hebben we zelfs hangjongeren ingeschakeld .Het mes sneed daar aan twee kanten: de materialen werden gescheiden en de jongeren hadden dagbesteding en daarmee een gewijzigd toekomstperspectief.”

Met bewoners om tafel

Een stap verder gaan dan het duurzaam slopen en opbouwen of het renoveren van huizenblokken blijkt een extra uitdaging. Niet zozeer op technisch vlak, maar wanneer het een groter gebied beslaat en ook de openbare ruimte erbij wordt betrokken, worden aanbestedingsvoorwaarden van kracht. “Je merkt dat visies dan kunnen botsen”, zegt Van der Kemp. “Het is belangrijk om afspraken goed vast te leggen en vroegtijdig om tafel te gaan.” Dat hij daarbij ook met bewoners om tafel ging, heeft goede nieuwe inzichten gegeven. Op Heijplaat blijkt dat nieuwe bewoners vaak niet in standaard rijtjeshuizen willen wonen. “Professionals blijven vaak lang in hun eigen spoor zitten, maar bewoners zijn bijzonder ondernemend. Wij geven de spelregels aan op hoofdlijnen en zij zorgen zelf – al dan niet met een derde partij – voor de invulling. Zo worden vraag en aanbod op natuurlijke wijze op elkaar afgestemd.”

Flexibel groenkleed

Maar niet alleen bij woningbouw blijkt de open benadering richting bewoners te lonen. Zo hoorde Van der Kemp ook interessante voorstellen voor leegstandsbeheer.In overleg hebben ze op Heijplaat bijvoorbeeld tijdelijk een groenkleed ingericht, dat de buurt ondanks de werkzaamheden leefbaar hield. Het was een eigen ontwerp, waarbij gebruik is gemaakt van bomen uit de bomenbank en bankjes die over waren van de sloop op andere plekken. “Over ongeveer twee jaar hebben we het gebied weer nodig en het is zo ingericht dat we de spullen snel een andere plek kunnen geven”, aldus Van der Kemp.

Overtuiging

Met alleen maar afvalmaterialen een nieuwe stad bouwen. Het is een droom van van der Kemp. Om het haalbaar te maken moeten er volgens hem duidelijke afspraken komen over verdeling van de voordelen. Een afnamegarantie voor gerecyclede bakstenen bijvoorbeeld. “Hoewel het voor hem ook nieuw is, heb ik al een partij gevonden die de stenen wil recyclen. Ze vooraf zekerheid geven dat er ook weer stenen afgenomen worden, is echter lastig rond te krijgen.” Van der Kemp richt zich voorlopig dan ook op het zoeken van de juiste partners met Rotterdam Cirkelstad en het nemen van kleine stappen in duurzame sloop en hergebruik. Hij toont zich vol vertrouwen.“We onderzoeken zelfs of het mogelijk is om materialen te leasen. Bedenk je wat dat voor een bijzondere, nieuwe business case kan opleveren.”